Manifjestăcȋlji Vlahilor trajesk dȋspră entuzijazăm šȋ mujerj

Braničevo

Kultura

Manifjestăcȋlji Vlahilor trajesk dȋspră entuzijazăm šȋ mujerj

Foto: EM, Fejsbuk

How Good Of A Friend Are You Really?

Ȋn Branićeva akuma jeastă nuoa asocijacȋj lu mujerj dȋn etnicitjetu Vlahilor šȋ aăla număr je ȋn ekspanzije, dȋspră śe mis marjacă kă mujerilji ȋs aăalja karje cȋn tradicȋja Vlahilor

 Snježana Gržobić Pavlović je koordinatuorkă dȋ manifjestăcȋj ȋn Savjetu Vlahilor dȋn Sȋrbije. Ekonuomija a magistrirjit ȋn Njiš, ma vijaca da šȋ faktu kă je dȋspră tată Vlajnă dȋn Jeresnjica la Kućiva a duso ȋn altă parće. Puoartă griža dȋ ajej etnicitjet šȋ aluj identitjet. Măjmult ja grižă dȋ mujerilji dȋn etnicitjetu Vlahilor šȋ dȋ aluor misije ȋn prezentujitu lu gȋzdaluku lu kultura vlasaskă. Kum je un školajit organizatuor dȋ programurj ȋn kultură šȋ infuormisȋt, firdă starje petrjeaśe, ȋnvintă, proginđeašće, plănirjeašće šȋ aźută organizujitu lu mulće manifjestăcȋj karje au daćina sȋ pastrjeadză mošȋja dȋ kultura Vlahilor.

Snježana koordinirjeašće manifjestăcȋlji  Vlahilor

Ka o kunoskută aktivistkinje ȋn aăla fah, Snježana je astădz la frunća lu filijala sȋrbaskă lu Asocijacȋja ȋntrănăcȋj lu ansamblurj dȋ folkluor (AIDF) šȋ prjedsjednjica lu Asocijacȋja „Rȋdašȋnjilji“ karje realizuje projekturj ljegaće dȋ apararja lu luoku dȋ traj, dȋ tradicȋja šȋ kultura Vlahilor prȋn vjeđearja lu etnoluogije šȋ dȋ pastratu šȋ ȋnbuogacȋtu lu kultura. Je šȋ sulukratuoarje lu Misija lu OSCE ȋn Sȋrbije la projekturj dȋn resoru lu prava lu lumnje šȋ etnicitjeturj  šȋ tuotopravă dȋ fjealurj, ka šȋ lu Kancelarija dȋ sulukrarje ku drustva lu civilj a lu Vladă lu Republika Sȋrbija.

 Sertifikatu lu Asocijacȋja ȋntrănăcȋj lu ansamblurj dȋ folkluor

 Arje o bunjišuoară kolekcȋje dȋ etnografije ȋnkă dȋn 1970.an. Njepuoată je a lu un suoldat sȋrbăsk dȋn Ratu lumnji aldȋntȋnj. Mumă je lu tri kopij. Maruoasă je dȋspră ajej rădaśinj šȋ istorija dȋ kultură lu lumnja dȋn Sȋrbija la Răsarit.

Ȋn intervjuu dȋ E-Branićeva vorbjeašće dȋ luoku Vlajnjilor dȋn Branićeva la pazȋtu sȋ nu să zaujće tradicȋja, dȋ aluor ȋnpreonarje, da šȋ dȋ problemurj ku karje să aăašća mujerj ȋntunjesk. Vorbjeašće daškis dȋ suđiturj dȋspră Vlajnje, ka šȋ dȋ planurlji lu Savjetu Vlahilor kȋnd je vuorba dȋ manifjestăcȋj da šȋ dȋ mulće karje śe kȋnd je vuorba dȋ aăsta etnicitjet.

Vuoj vȋsăc koordinatuor dȋ manifjestăcȋj  ȋn Savjetu Vlahilor dȋn Sȋrbije. Dar ȋn Sȋrbije jeastă dastulje manifjestăcȋj karje promovisăsk kultura Vlahilor?

Ȋn Sȋrbije pră puopisu dȋn 2011.an trajeašće 35 330 inš dȋn etnicitjetu Vlahilor. Măjmulc ȋn opšȋna lu Buor, da măjmarje parće ȋn procjenturj au ȋn opšȋnjilji lu Buljoăc šȋ Kućiva. Dȋ kȋnd je lumnja jej trajesk ȋn paśe ku alće etnicitjeturj ku poštojală šȋ tolerancȋje. Źuokurlji Vlahilor ȋs  ȋn repertoaru lu mejdo tuoaće ansamblurj dȋ folkluor ȋn Sȋrbije, šȋ folklorašȋ sȋrbješć ȋn inostranstvă. Ma, źuokurlji Vlahilor ȋs numa o parće lu mošȋja dȋ kultura Vlahilor. Njedoafirmisȋt je lukru ȋn muzikă, literatură, teatăr, film śe je plănirjit ku Planu dȋ akcȋje lu etnicitjet. Republika Sȋrbija ȋn 2010.an a potpisȋt Konvencȋja dȋ apararja lu mošȋja dȋ kultura njematerijalizujită karje nu să aljeaśe pră principu lu etnicitjet. Držăvurlji trȋabje sȋ apărje mošȋja njematerijalizujită lu tuoc ȋn državă.

Manifestacȋlji măjmult organizujesk drustvilji dȋ kultură ȋn sulukrarje ku aluor ȋnpreonarja luokuluj šȋ jej kată tuoc sȋ ajbje aluor manifjestacȋje. Aja ȋs măjmult fjestivalurj dȋ kȋnćiśe šȋ źuokurj vlasăšć karje au karaktjeru lu luok or region. Mulće manifetacȋje să organizujesk ȋn vrjeamja lu praznjiśe pă aša kapȋtă šȋ numje. 


Ȋn Savjetu Vlahilor mujerilji au tuot măj marje luok, Snježana je prȋntră jealje

Dar plănirjic šȋmăj nuoj manifestăcurj karje ȋs ȋn duhu lu klutura Vlaha?

Ȋn anji aj dȋprăurmă să realizujesk idej nuoj kum ȋs gaćitu lu mȋnkărj batrȋnje, prezentăcȋj lu stvarurj dȋ prȋn kasă, puortu lumnji šȋ alat  batrȋn, să demonstrirjesk zanaturjlji šȋ ađeturlji batrȋnje, ka šȋ ȋntrjekutu ȋn źuokurlji lu pakurarj. Đeas kjamă ȋn guostȋje ansamblurj dȋn alće krajurj lu Sȋrbije šȋ dȋn inostranstvă dȋpa śe să kinuje sȋ aflje kum sȋ lje ȋntuoarkă guostȋja. Ȋntuotdȋuna ma kjamă la manifjetăcurj šȋ kată sȋj ȋnđirjept šȋ sȋj savjeatuj ȋn aluor aktivnuosturj. Drustvilji dȋ kultură au o energije lu lumnja cȋnatuorje karje nuje dȋ o brnje šȋ kată sȋ kapiće ȋn vrjeamja śe vinje aźutamȋnt šȋ dȋ strukă šȋ dȋ finansȋje dȋ sȋ realizuje aluor program dȋ kultură, da šȋ să renovirjaskă alje propađiće duomurj dȋ kultură ku karje gȋazduje Ȋnpreonarja luokuluj. Sa ȋnmulcȋt šȋ fundatu lu asocijacȋj mujerilor karje dau aluor marje aźutamȋnt la organizujitu lu manifjetăcurj šȋ realizujitu lu progrmurj dȋ kultură (prezentacȋje, folkluor, kȋnčiśe, mȋnkărj, ađeturj...). Jau parće šȋ ȋn mulće  ȋntrjekaturj ȋn državă šȋ inostranstvă unđe aźută sȋ să arȋaće šȋ sȋ să ȋnprumućadză ku elementurlji dȋ kultura lu etnicitjet.

Tradicȋja Vlahilor šȋ ȋn dijaspuoră

Visăc fakuc šȋ tajic ȋn Braničeva. jeastă ȋn aăla kraj dastul manifjestăcȋj, ȋn rȋndu ku număru Vlahilor, karje aźută sȋ să pastrjeadză tradicija lu aja lumnje?

Ȋn Branićeva Vlasi ȋs binje asimilujic. A primit rišćenjija kȋnd šȋ Sȋrbji da nu a ȋnbogacȋt aluor skripsuoarje. Jeastă mulće kăš mjestakaće, ȋntră jej sa ȋnskimbat tradicȋja šȋ kultura dȋspră śe akuma ritualjilji ȋs o mjestakaśunje dȋ ritualje lu rišćeanj šȋ paganj. Aša je šȋ ȋn folkluor, tuotuna să źuokă šȋ źuokurj sȋrbješć šȋ vlasăšć ka šȋ kȋnćiśilji. Nuje rar la manifjestecurj sȋ să vadă solista Sȋrb karje kȋntă kȋnćik vlasăsk.

Karje manifjestacȋje ȋn Branićeva  rac aljeźa ka aăalja karje măjmult aźută sȋ să ȋntarjaskă identitjetu šȋ kultura Vlahilor?


Žumjearilji fak uoaminji, ma Žumerijada nu puoaće fȋrde mujerj

Dȋkă nje cȋnjem dȋ kriterijumu pră karje manifjestacȋja arje dȋ cilj sȋ prezentuje numa mošȋja dȋ kultura Vlahilor, atunjś je aja “Omoljanca” nainća lu pješćera lu Cărmošnjik ȋn opšȋna lu Kućiva. Ȋn opšȋna lu Pjetrouc raš aljeźa “Žumjerijada” ȋn Kladuruoa. Ȋn Laznjica ȋn opšȋna lu Žăgubica je “Privjegju” ȋn vrjeamja dȋ zȋpostȋt. Ȋn Porodin la Žabarj să faśe fjestivalu dȋ folkluor “Źuoakă šȋ kȋntă Sȋrbijo”. Aśija ȋs šȋ “Dzȋljilji lu Jeresnjica” ȋn Jeresnjica, “Flujeru Omoljesk” ȋn Osanjica, prăurmă šȋ “Šădzȋtuoarja ȋn Starćeva”, Zbuoru baśilor - “Baśijada” ȋn Stamnjica, “Truba lu Miroslau Matušić” šȋ “Motivurlji Omolješć” ȋn Kućiva, ka šȋ “Ȋntunjitu dȋ vară ȋn Rănovȋac - ȋntunjitu ku dijaspuoră” šȋ alće manifjestăcȋj.

Dar ȋn asta vrjeamje ku manifjestăcȋjilji să măjbun pastjeadză tradicȋja? Kum altkum Savjetu Vlahilor lukră aja?

Manifjestăcȋlji a trjekut prȋn mulće śe dȋspră, măjkusama entuzijazmu lu aăja karje ȋn injimă pazăsk aluor rȋdaśinj. Mȋndrjacă je sȋ vjedz lumnja ćinȋră kum pazȋašće tradicȋja, kă atunjś šćim kă anuostru  etnicitjet o să fije šȋ ȋn vrjeamja śe vinje.

Manuela Bumbešević dȋn Kućiva, vrjeamja śe vinje lu kultura Vlahilor

Savjetu Vlahilor insistirjeašće la pazȋtu lu aja śe afuost vrodată, dȋspră śe la manifjestăcȋj pućem sȋ audzȋm šȋ vjeđem mulće damult zujtače kȋnćiśe, źuokurj, ađeturj, ma Savjetu aźută sȋ să fakă šȋ nuoj koreografij šȋ aranžmanurj ȋn duhu lu al batrȋn.

Manuela a luvat luoku aldȋntȋnj ȋn kȋntatu firdă orkestăr la a 13.-ilja Fjestival “Pȋndarji lu kȋnćiśe dȋ bătrȋnjacă” ȋn Buor

Ku cilju sȋ pastrjeadză identitjetu šȋ kultura, Savjetu Vlahilor  ȋn 2012.an a fakut azbuka ka un fundumjent dȋ ȋnbogacȋtu lu literatura Vlaha, da prȋnga aja a daškis šȋ  Institutu dȋ kultura Vlahilor karje kată sȋ sistematizuje šȋ digitalizuje mošȋja dȋ kultura Vlahilor ȋn Sȋrbije, sȋ realizuje mapirjitu - karje ar kuprinđe identifikujitu lu mulće artefakturj dȋn mošȋja lu kultura Vlahilor, praurmă šȋ aluor rȋndujit šȋ pazȋt, šȋ afirmacȋja, ku karje să ginđeašće askultatu ku asta mošȋje prȋstă fuormj nuoj virtualje ȋn ȋnvăcamȋnt, školajit šȋ promovisȋt. Savjetu Vlahilor dȋa aźutuorj lu manifjestăcȋj ȋn strukă šȋ ku finansije, aźută štămpujitu lu kărc, publikăcȋj ku tematika vlasaskă, da la śerutu lu mulc dȋn anuostru etnicitjet, Savjetu Vlahilor a tulmaśit pră ljimba Vlaha služba ȋn besȋarikă.

Njiś o manifjestacȋje nu puoaće fȋrdă mujerj, da măjđeasă ȋs jealja aăalja karje duk tuoaće aktivnosturlji, organizujesk... Dar ȋs mujerilji măjbunj pȋndar lu tradicȋja Vlahilor ȋn Branićeva? Dar jealje  puot sȋ jeasă la marźină  ku aja misije?

Mujerilji dȋn Savjetu Vlahilor fȋrdă uđină pazăsk tradicȋja

Mujearja Vlahilor je stobuoru kăši, tarje poštujită šȋ cjenujită, śe vinje dȋn ajej luok šȋ daćină prȋn vakurj. Ja pazȋašće vatra fuokuluj šȋ ađeturlji lu kasă šȋ lje trjeaśe lu brnjilji alje ćinjerje. Aša njiś manifjestăcȋjilji nu să puot cȋnja fȋrdă aktivnuostj lu mujerj, kă lji să prevješćeašće aluor misije, pastratu lu mošȋja dȋ kultură. Nainća lu šapće anj, a fuost aktivnosturj lu mujerj, ma a fuost marginalzujiće. Dȋ la Savjetu Vlahilor sa pornjit ku vuorba kă trȋabje sȋ kapiće numje dȋ kolektiv šȋ sa pornjit ku formirjitu lu asocijacȋj lu mujerj. Ȋn Branićeva akuma jeastă nuoa asocijacȋj lu mujerj dȋn etnicitjetu Vlahilor šȋ aluor numer krjeašće dȋn dzȋ ȋn dzȋ, dȋspră śe mis mult marjeacă kȋ mujerilji cȋn tradicȋja Vlahilor. Jealje arată lu lumnje produkturlji lu tradicȋje, mȋnkarja dȋ batrȋnjacă, lukră lukru ȋn mȋnj šȋ fak revije dȋ muoadă lu cuoalje ku sufljetu luvat dȋn motivurj dȋn tradicȋje, fak prezentacȋje lu eksponaturj dȋ etnografije, ȋnblă dȋpa kȋnćiśe batrȋnje šȋ akupă kȋntatuorj, da njerar ȋs la frunća la drustvilji dȋ kultură unđe ȋnvacă brnjilji alje ćinjerje sȋ źuoaśe źuokurlji sȋ să kȋnće kȋnćiśilji batrȋnje.



Šȋ Starśevljeanjilji šȋ Klădurovjeanjilji au mȋnj dȋ aur

Satu je izvuoru lu tradicȋje, ma să ȋnparje kă ȋn saće je măjmarje angažujitu lu mujerj sȋ să pastrjeadză tradicȋja Vlaha. Dȋkă je aša kum spunjem, dȋ śe orašȋlji nus bunje dȋ aša śuoa? Lukrac śuoa ȋnskimbac aja šȋ kum?

Traju la sat je ȋn alt fjeal dȋkăt traju la oraš. Aja să vjeađe ȋn organizacȋja lu lukru, motivacȋja dȋ lukru, da šȋ kuprinsu lu kultură je ȋn alt fjeal ȋn sat šȋ ȋn oraš, aja śe je ȋn oraš lukru lu profesionalc ȋn sat je aja rezultatu lu aktivizmu lu saćeanj. Pućearja šȋ keativnuost kapȋtă dȋ la kasă, unđe ȋs vrjedujealjilji dȋ kultură karje să trjek dȋ la brnje la brnje ku mulće generăcȋj ȋnurmă. Măjmulc orašȋanj ȋs dȋn saće šȋ sa doložȋt la rȋndu nuov ȋn oraš, da ađeturlji batrȋnje a lasat la sat, la izvuoru aluor. Ȋn varuoš je društva śe trošȋaśće, da ȋn sat ȋs izvuoarȋlji dȋ energija vijecȋ karje să puot proȋnplja šȋ karje o promovisăsk drustvilji dȋ kultură šȋ asocijacȋlji. Śasurlji dȋ “Ljimba šȋ kultura Vlaha” ȋn sistjemu dȋ ȋnvăcamȋnt lu škuolj arje marje vrjedujală kă lu aj ćinjerj arată kă trȋabje sȋ să pazaskă rădaśinjilji, tradicȋja šȋ identitjetu. Aăašća ȋs fundumjentu lu egzistencȋja lu etnicitjet šȋ aluj poštojală ȋn lumnje.

Snježana je ȋntuotdȋuna aźutuorj, mejkusama lu aj ćinjerj

Ku śe problemurj măjmult să ȋntunjesk mujerilji dȋn etnicitjetu Vlahilor? Kum jes la marźină ku jealje šȋ kum lje aźută Savjetu Vlahilor?

Mejđeas je problemu ku banji. Ȋn budžeturlji lu opšȋnj nus banj karje ȋs numic dȋ finansirjitu lu asocijacȋjilji lu mujerj. Jealje aluor aktivnosturj finansirjesk dȋn aluor banj śe faśe problem ȋn  aktivirjitu lu măjmulće mujerj. Să vjeađe kă asocijecȋlji nus ljegaće ku institucȋj dar ar puča să aźuće lu ȋbogacȋtu lu turizăm ȋn opšȋnj. Savjetu Vlahilor aźută asocijacijilji kȋnd je vuorba dȋ finansirjitu lu vrun drum măjdaparće, ma aja nuje ȋntuotdȋuna šȋ je pucȋn kă banji śe arje Savjetu nus dastuj dȋ tuoaće śe aktivnosturj karje arje Savjetu. Savjetu Vlahilor să finansirjeašće dȋn budžetu držăvi, da banji să ȋnpart pră număru lu inš  karje  sa deklarisȋt ȋn etnicitjetu Vlahilor śe đirjept să arată la budžetu lu Savjet.



Ku greotaće, ma darurlji aźung ȋn mȋnjilji śe trȋabje...

Să ȋnparje kă dȋkȋnd je lumnja, a fuost suđiturj dȋ Vlajnje. Dȋ jealje să vorbjeašće kă lukră ku magija šȋ fak la făkaturj, ma nu ka o parće dȋ folkluor šȋ tradicȋja Vlahilor. Kum Va cȋnjec la aja?

Ac dzȋs “suđiturj” da suđiturilji ȋs ljegaće ku aăja śe suđesk dȋ vro śoa śe nu šćiu, or nu vrjeu sȋ šćije. Vlasi a pastrat ritualjilji lu paganj fȋnkă je primită krjeđearja lu rišćeanj šȋ aja śe a fuost dȋn mit a integrisȋt ȋn religije. Aša sa kăpatat specifikumu lu krjeđearja Vlahilor ku karaktjeru dȋ magije.  Njimik măjmult or măjpucȋn dȋkăt krjeđearilji lu alće  etnicitjeturj karje jar au aluor magurj šȋ vržȋtuorj.  La tjema lu vržȋtuorilji Vlahilor jeastă mulće legendurj, da šȋ glumj. Să spunje šȋ kă vržaluku să prinđe numa dȋ aăla śe krjeađe kă jeastă śoa.


Aźunźe ȋn tuoaće părcȋlji: Snježana petrjeaśe folklorašȋ la tuoată manifjetacȋje

Ȋn  tradicȋja Vlahilor, prȋn mulće ritualje, sa pastrat o relacȋjă aljeasă ku  Aja lumnje. Să ȋnparje kă šȋ aśi mujerilji ȋs pinsă dȋ mulće aktivnosturj kum aăalja ađeturj ra fi šȋ dzȋ dȋ astădz?

Lumnja dȋn mulće religij krjed kă muoarća nuje kăpatȋnju lu vijacă šȋ sufljetu lunźeašće traju pră Aja lumnje. Pră tradicȋja Vlahilor jeastă mulće ritualje karje lukră mujerilji. Pomana bogată ka šȋ tuoată sprjema ku karje sa askultat šȋ karje a vojit muortu să dȋa dȋ pomană lu sufljetu aluj, să dȋa dȋ pomană šȋ lu tuoc aj batrȋnj karje ȋs muorc šȋ dȋ karje a audzȋt numa dȋn aăsta ritual. Asta je un fjeal dȋ pastratu lu rȋdaśinjilji lu fameljija šȋ poljikra śe cȋnje ku vakurlji da să lukră šȋ dzȋ dȋ astădz.

Kraju lu Kućiva să aljeaźe pră Rusalje. Jealje ȋs un fenomjen. Karje ȋs aăalja mujerj, śe je daćina aluor? Dar jeastă šȋ dzȋ dȋ astădz šȋ dar aluor ritualje ȋs o parće dȋ istorija lu ađeturlji Vlahilor?

Rusaljilji ȋs un ritual ku misterije, dȋ karje mult sa vorbit šȋ dȋ karje a bagat sama nu numa lumnja školajită ma šȋ altă lumnje. Dȋ la optdzăśilja anj lu vaku al trjekut aăsta ritaul să pjearđe. Dȋ Rusalje să vorbjeašće  ȋnkă ȋn a 13.-ilja vak šȋ ȋs ljegaće dȋ traju pră Aja lumnje. Să ȋvăsk dȋpa pomjeanje lu aj muorc. Ȋn Dȋlbuoka, Šavica šȋ Jeresnjica, saćilji vlasăšć, rusaljilji kad ȋn dzȋva dȋ Rusalje šȋ tuoată stamȋna dȋpa Rusalje pȋnă la Rusaljilji Miś. Ȋn jealje tună vȋlvilji šȋ lje duk pră Aja lumnje. Prȋstă aăašća mujerj vorbăsk aj muorc, da kȋnd să pomenjesk dȋn trans jealje šćiu śe o sȋ fije ȋn vrjeamja śe vinje.

Drustva dȋ kultură “Rusaljka” dȋn Dȋlbuoka a adaptirjit aăsta ritual dȋ scjenă šȋ ȋl prezentuje ka o parće dȋ tradicȋje šȋ folkluoru Vlahilor pră śe je aku kunoskut ȋn lumnje.


Kolekcȋja dȋ etnografije alu Snježana ȋn ajej kasă dȋn 1970.an

Kȋt avuoastră pozicȋje ȋn Savjetu Vlahilor arje vrjedujală dȋ etnicitjetu Vlahilor?

Să šćije kă ȋn parjekitu ku alće etnicitjeturj, Vlasi au măjmulće manifjestăcȋj, la karje je prezentujit găzdaluku lu mošȋja dȋ kultură. Ȋn Savjetu Vlahilor jeastă vuoje sȋ să evidentirjaskă šȋ sistematizuje šȋ ȋn aăla cȋlj je formirjită pozicȋja lu kordinatuorkă dȋ manifjestăcȋj la karje mis dȋn 2010.an.  Đeas aźut lu organizatorj lu manifjestacȋje ȋn realizacȋja lu projekturj, koordinirjesk ku mulće asocijacȋj dȋn Sȋrbije šȋ inostranstvă, ku Ministarstvă šȋ NVO.


Ȋn rindu ku tradicȋje: Petrjeaśe śe să lukră ȋn kultură ȋn 18 opšȋnj šȋ ȋn dijaspuoră

 Ȋn sulukrarje ku Cjentru dȋ ȋnvaljitu lu društva lu civilj am astrȋns informacȋje dȋ sȋ să fakă Mapa lu manifjestăcȋj Vlahilor ȋn Sȋrbija la Răsarit. Ku cilju sȋ să fakă un sistjem dȋ institucȋje lu kultură, amjea daćină je sȋ petrjek śe să lukră ȋn kultură ȋn Sȋrbija la Răsarit šȋ o parće lu Valja lu Moravă, ka šȋ aktivnosturlji lu anuoastră dijasporă šȋ realizujesk Strategija lu ȋnvaljitu lu kultura Vlahilor karje a aduso Savjetu Vlahilor.

Aăsta tjekst je fakut ȋn projektu “Mujerilji - păstratuoarilji lu tradicȋja Vlaha ȋn Branjićeva” pră karje ȋl sufinasirjeašće Ministarstva dȋ kultură šȋ informisȋt  pră konkursu dȋ sufinansirjit projekturj dȋ ȋnformisȋt pră ljimbilji lu etnicitjeturj  ȋn 2017. an.

- Stavurlji ȋn projekăt nus šȋ stavurlji lu aăja śe finansirjesk projektu.

0 komentar(a)

Vaš komentar

Vaša email adresa neće biti objavljena. Obavezna polja su osnačena *

To Top